Chapter 75

Dân chi cơ

民之饑, 以其上食稅之多, 是以饑. 民之難治, 以其上之有爲, 是以難治. 民之輕死, 以其上求生之厚, 是以輕死. 夫唯無以生爲者, 是賢於貴生.

Original Text

民之饑, 以其上食稅之多, 是以饑. 民之難治, 以其上之有爲, 是以難治. 民之輕死, 以其上求生之厚, 是以輕死. 夫唯無以生爲者, 是賢於貴生.

Textual Variants

Chưa biên soạn.

Sino-Vietnamese

Dân chi cơ, dĩ kì thượng thực thuế chi đa, hữu chi cơ. Dân chi nan trị, dĩ kì thượng chi hữu vi, thị dĩ nan trị. Dân chi khinh tử dĩ kì cầu sinh chi hậu, thị dĩ khinh tử. Phù duy vô dĩ sinh vi giả, thị hiền ư quý sinh.

Literal Translation

Chưa biên soạn.

Literary Translation

Vietnamese

Dân đói, vì người trên thu thuế nhiều, nên dân mới đói. Dân khó trị, vì người trên ham làm (hữu vi), nên dân mới khó trị. Dân coi nhẹ cái chết, vì người trên mưu cầu sự sống quá hậu, nên dân mới coi nhẹ cái chết. Chỉ có người không lấy sự sống làm trọng, mới là người hiền hơn kẻ quý trọng sự sống.

English — James Legge

  1. 1. The people suffer from famine because of the multitude of taxes

consumed by their superiors. It is through this that they suffer famine.

  1. The people are difficult to govern because of the (excessive)

agency of their superiors (in governing them). It is through this that they are difficult to govern.

  1. The people make light of dying because of the greatness of their

labours in seeking for the means of living. It is this which makes them think light of dying. Thus it is that to leave the subject of living altogether out of view is better than to set a high value on it.

Commentary

Chưa biên soạn.

Textual Notes

Chưa biên soạn.

References

| Layer | Source | License | | --- | --- | --- | | Hán văn + phiên âm Hán-Việt + dịch nghĩa | Wikisource tiếng Việt — Đạo Đức kinh | Bản gốc: PD-old; bản dịch/biên tập: CC BY-SA 4.0 + GFDL | | English (James Legge) | Project Gutenberg #216 | Public domain (USA) (+ Project Gutenberg License khi phân phối file PG) |

Chi tiết: [sources/ATTRIBUTION.md](../sources/ATTRIBUTION.md).