Chapter 55
Hàm đức chi hậu
含德之厚, 比於赤子. 毒蟲不螫, 猛獸不據, 攫鳥不搏. 骨弱, 筋柔而握固, 未知牝牡之合而朘作, 精之至也. 終日號而不嗄, 和之至也. 知和曰常, 知常曰明. 益生曰祥. 心使氣曰强. 物壯則老, 是謂不道, 不道早已.
Original Text
含德之厚, 比於赤子. 毒蟲不螫, 猛獸不據, 攫鳥不搏. 骨弱, 筋柔而握固, 未知牝牡之合而朘作, 精之至也. 終日號而不嗄, 和之至也. 知和曰常, 知常曰明. 益生曰祥. 心使氣曰强. 物壯則老, 是謂不道, 不道早已.
Textual Variants
Chưa biên soạn.
Sino-Vietnamese
Hàm đức chi hậu, tỷ ư xích tử. Độc trùng bất thích, mãnh thú bất cứ; quắc điểu bất bác. Cốt nhược, cân nhu nhi ác cố; vị tri tẫn mẫu chi hợp nhi thuyên tác tinh chi chí dã. Chung nhật hào nhi bất sá, hoà chi chí dã. Tri hoà viết thường, tri thường viết minh; ích sinh viết tường; tâm sử khí viết cường. Vật tráng tắc lão, vị chi bất Đạo. Bất Đạo tảo dĩ.
Literal Translation
Chưa biên soạn.
Literary Translation
Vietnamese
Bậc hàm chứa Đức dày, ví như trẻ sơ sinh. Côn trùng độc không đốt, mãnh thú không vồ, chim dữ không quắp. Xương yếu gân mềm mà tay nắm rất chặt. Chưa biết đến chuyện nam nữ mà bộ phận sinh dục vẫn cương lên, ấy là do tinh khí tột cùng. Suốt ngày gào thét mà giọng không khản, ấy là do sự hòa hợp tột cùng. Biết hòa gọi là Thường, biết Thường gọi là Sáng. Thêm vào sự sống gọi là điềm gở. Tâm sai khiến khí gọi là gượng mạnh. Vật quá mạnh tất sẽ già, ấy gọi là không hợp Đạo; không hợp Đạo tất sẽ sớm tàn.
English — James Legge
- 1. He who has in himself abundantly the attributes (of the Tao) is
like an infant. Poisonous insects will not sting him; fierce beasts will not seize him; birds of prey will not strike him.
- (The infant's) bones are weak and its sinews soft, but yet its
grasp is firm. It knows not yet the union of male and female, and yet its virile member may be excited;--showing the perfection of its physical essence. All day long it will cry without its throat becoming hoarse;--showing the harmony (in its constitution).
3.
To him by whom this harmony is known, (The secret of) the unchanging (Tao) is shown, And in the knowledge wisdom finds its throne. All life-increasing arts to evil turn; Where the mind makes the vital breath to burn, (False) is the strength, (and o'er it we should mourn.)
- When things have become strong, they (then) become old, which may
be said to be contrary to the Tao. Whatever is contrary to the Tao soon ends.
Commentary
Chưa biên soạn.
Textual Notes
Chưa biên soạn.
References
| Layer | Source | License | | --- | --- | --- | | Hán văn + phiên âm Hán-Việt + dịch nghĩa | Wikisource tiếng Việt — Đạo Đức kinh | Bản gốc: PD-old; bản dịch/biên tập: CC BY-SA 4.0 + GFDL | | English (James Legge) | Project Gutenberg #216 | Public domain (USA) (+ Project Gutenberg License khi phân phối file PG) |
Chi tiết: [sources/ATTRIBUTION.md](../sources/ATTRIBUTION.md).