Tích chi đắc Nhất giả: thiên đắc Nhất dĩ thanh

Original Text

昔之得一者: 天得一以清, 地得一以寧, 神得一以靈,　谷得一以盈, 萬物得一以生,　侯王得一以爲天下貞. 其致之. 天無以清將恐裂, 地無以寧將恐廢, 神無以靈將恐歇,　谷無以盈將恐竭, 萬物無以生將恐滅,　侯王無以貴高將恐蹶. 故貴以賤爲本,　高以下爲基. 是以侯王自謂孤,　寡,　不穀. 此非以賤爲本邪?　非歟? 故至譽無譽, 不欲琭琭如玉,　珞珞如石.

Textual Variants

Chưa biên soạn.

Sino-Vietnamese

Tích chi đắc Nhất giả: thiên đắc Nhất dĩ thanh; địa đắc Nhất dĩ ninh; thần đắc Nhất dĩ linh; cốc đắc Nhất dĩ doanh; vạn vật đắc Nhất dĩ sinh. Hầu vương đắc Nhất dĩ vi thên hạ trinh. Kì trí chi Nhất dã. Thiên vô dĩ thanh tương khủng liệt; địa vô dĩ ninh tương khủng phế; thần vô dĩ linh tương khủng yết; cốc vô dĩ doanh tương khủng kiệt; vạn vật vô dĩ sinh tương khủng diệt; hầu vương vô quý cao tương khủng quyết. Cố quý dĩ tiện vi bản; cao dĩ hạ vi cơ. Thị dĩ hầu vương tự vị cô quả, bất cốc. Thử kì dĩ tiện vi bản da? Phi hồ? Cố trí sổ dự vô dự. Bất dục lục dục như ngọc. Lạc lạc như thạch.

Literal Translation

Chưa biên soạn.

Literary Translation

Vietnamese

Xưa kia những thứ đạt được cái Một: Trời được cái Một nên trong trẻo; Đất được cái Một nên yên ổn; Thần được cái Một nên linh hiển; Hang rỗng được cái Một nên đầy tràn; Muôn vật được cái Một nên sinh sôi; Hầu vương được cái Một để làm gương cho thiên hạ. Nếu không như thế: Trời không trong tất sẽ nứt; Đất không yên tất sẽ lở; Thần không linh tất sẽ tan; Hang không đầy tất sẽ cạn; Muôn vật không sinh tất sẽ diệt; Hầu vương không chính trực tất sẽ đổ. Cho nên quý lấy tiện làm gốc, cao lấy thấp làm nền. Thế nên Hầu vương tự xưng là cô, quả, bất cốc. Đó chẳng phải là lấy cái tiện làm gốc sao? Chẳng phải ư? Cho nên cái danh dự tột cùng là không có danh dự. Không muốn lấp lánh như ngọc, mà hãy cứng cỏi như đá.

English — James Legge

1. 1. The things which from of old have got the One (the Tao) are--

Heaven which by it is bright and pure; Earth rendered thereby firm and sure; Spirits with powers by it supplied; Valleys kept full throughout their void All creatures which through it do live Princes and kings who from it get The model which to all they give.

All these are the results of the One (Tao).

2.

If heaven were not thus pure, it soon would rend; If earth were not thus sure, 'twould break and bend; Without these powers, the spirits soon would fail; If not so filled, the drought would parch each vale; Without that life, creatures would pass away; Princes and kings, without that moral sway, However grand and high, would all decay.

1. Thus it is that dignity finds its (firm) root in its (previous)

meanness, and what is lofty finds its stability in the lowness (from which it rises). Hence princes and kings call themselves 'Orphans,' 'Men of small virtue,' and as 'Carriages without a nave.' Is not this an acknowledgment that in their considering themselves mean they see the foundation of their dignity? So it is that in the enumeration of the different parts of a carriage we do not come on what makes it answer the ends of a carriage. They do not wish to show themselves elegant-looking as jade, but (prefer) to be coarse-looking as an (ordinary) stone.

Commentary

Chưa biên soạn.

Textual Notes

Chưa biên soạn.

References

| Layer | Source | License | | --- | --- | --- | | Hán văn + phiên âm Hán-Việt + dịch nghĩa | Wikisource tiếng Việt — Đạo Đức kinh | Bản gốc: PD-old; bản dịch/biên tập: CC BY-SA 4.0 + GFDL | | English (James Legge) | Project Gutenberg #216 | Public domain (USA) (+ Project Gutenberg License khi phân phối file PG) |

Chi tiết: [sources/ATTRIBUTION.md](../sources/ATTRIBUTION.md).